“نام” چیز غریبی است. غربتش در قرابتش است. چنان در زیست ما آمیخته است که وجودش را فهم نمی کنیم. اما برخی ها همه چیزشان نامشان است. و برای بعضی ها نام مقدمه ای برای یافتن همه چیز است. شهرت را می خواهد تا با آن به خواسته های دیگرش برسد. وهم تا آنجا بالا می گیرد که اگر چیزی را بی نام بدانند، تهی از وجود می خوانند.
نور که وجودش را پر می کند، آن هنگام است که شهید، «شهید» می شود. و شهید شاهد نور مطلق می گردد. و از آن سان می تواند بر نور مطلق نظر کند که خود به نور پیوسته است. و در این عرصه ی خیر ‘مطلق’، تمام زیبایی ها و نیکی ها وجود مطلق می یابند. و اینجاست که مرزهای اختلاف رنگ می بازد و تمییزها از بین می رود. و این تجلی «وحدت» است که وجود را جاری و تاریخ را بنیان می نهد. و هستی رنگی از وجود می یابد. و نور، جریان تاریخ را هدایت می کند. و شهید در پیوند مستقیم با نور و وجود است که قلب تپنده ی هستی می گردد.
«شهید گمنام» اما علاوه بر وصل به عالم نور و وجود، ویژگی دیگری نیز دارد. که این خود ارجش را افزون تر می گرداند. شهید گمنام، “گمنام” است. شهید بی نام؛ و بی نام گشتن مرتبه ی سختی است در عشق بازی. و نمی دانم بی نام شدن سخت تر است یا بی خون شدن. اما شوق فراوان شهدا برای گمنام شدن، سخن از کشفی بزرگ در عالم معنا می دهد قبل از بریدن از دنیا. وصیت نامه ها را که می خوانی، نمی توانی بفهمی راز این نجواهای عاشقانه را. اما نیک می فهمی خرد و ریز بودنت را. که چه سان در ظلمت و عدم، گمان می کنی در حال زیستی!
بی نام شدن، رهاشدن از آخرین حلقه ی دنیاست. حلقه ای ظریف و ناپیدا در زندگی های غفلت زده؛ و آن هنگام که از نام رها می شوند، یکسره معنا می شوند. و وحدت معنا می یابد. و در این وحدت است که دیگر نیکی ها را نام نمی ماند. عشق، نور، وجود، عقل، زیبایی و … همه نیکی ها را باید یافت با عمق وجود. و نمی توان خواند با نام. اما با یک کلام می توان وصف کرد همه ی نیکی ها را: شهید؛